donderdag 21 juli 2011

Grijze massa

Internet is slecht voor ons geheugen, zo waarschuwt een Amerikaans onderzoek. Door gemakzuchtig gebruik van de digitale zoekkracht verwaarlozen we onze eigen geestelijke vermogens, de conclusie van de wetenschappers aan de overkant van de grote haringvijver. Geschrokken heb ik mijn computer meteen uitgezet, de krant de deur uitgedaan, de tv voorgoed op zwart gezet en mijn boekenkast in de verkoop gedaan. Maar gelukkig kwam het relativerende herstel snel. Want dergelijke waarschuwingen zijn van alle tijden. Telescopen zijn instrumenten van de duivel, stoomtreinen maken dat koeien zure melk geven en rekenmachines ondermijnen het menselijke rekenvermogen. Zoals altijd ligt de waarheid in het midden.
In de Middeleeuwen werden verhalen opgeslagen door minstrelen die de ritmische dichtvorm hanteerden om te kunnen onthouden. ‘Het was op een avondstonde, dat Karel slapen begonde’ Spoedig daarna werd het boek het verlengde van onze collectieve kennis. Het Encyclopedische geheugen een feit. Met de komst van de computer en de wereldwijde toepassing via het internet hebben we toegang tot de meest uiteenlopende kennis. Ik vind het prachtig en maak er dagelijks gebruik van. Ik zoek iets op en… onthoud en gebruik het. Dat is de opzet en ik ben zo vrij te menen dat het werkt. Maar neen, mijn denkkracht degenereert, aldus het onderzoek. Dat klopt, voor zover men het zelfstandig verwerken van informatie uitschakelt. Alles slikt voor zoete koek. Maar dat geldt ook voor de tijden van weleer. Ook toen werd verstrekte informatie gemakzuchtig kritiekloos aanvaard. Niets nieuws dus. Met autonomie en een pragmatische houding kunnen we elk voorwerp tot een verrijking maken. En daarmee de grijze massa verheffen tot een heerlijk instrument.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten